Hoe oud moet je zijn voor een tattoo? Dit zijn de regels

Je eerste tattoo is een grote stap, en het is logisch dat je wilt weten wanneer het mag. In Nederland is dat wettelijk geregeld, voor tattoos én piercings. Daarnaast hanteren veel tattooshops hun eigen, vaak strengere grenzen. Hieronder lees je precies wat de regels zijn, waarom ze er zijn en waar je op let bij het kiezen van een studio.

De leeftijdsgrenzen op een rij

De regels staan in het Warenwetbesluit tatoeëren en piercen. Volgens de Rijksoverheid komt het hierop neer:

Leeftijd	Tattoo	Piercing
Jonger dan 12	Verboden	Verboden, behalve een gaatje in de oorlel
12 tot 16	Alleen met toestemming van ouder of voogd, die aanwezig moet zijn; niet op hoofd, hals, polsen of handen	Alleen met toestemming van ouder of voogd, die aanwezig moet zijn; geen genitale piercing en bij meisjes geen tepelpiercing
16 en ouder	Je beslist zelf	Je beslist zelf

Wat betekent ’toestemming’ precies?

Ben je tussen de 12 en 16, dan is een briefje van thuis niet genoeg. Je ouder of voogd moet toestemming geven én erbij zijn als de tattoo of piercing wordt gezet. De tatoeëerder laat bovendien een toestemmingsformulier tekenen. Volgens Ondernemersplein van de overheid kan een toezichthouder die formulieren bij een inspectie opvragen. Een shop die het niet zo nauw neemt, loopt dus risico.

Waarom juist hoofd, hals, polsen en handen?

Dat zijn de plekken die je bijna nooit kunt bedekken. Een tattoo daar zie je bij een sollicitatie, op school en op elke foto. De wet beschermt jongeren tot 16 jaar daarom extra tegen tattoos op zichtbare plekken.

Shops hanteren vaak strengere regels

De wet is een ondergrens. Een tatoeëerder mag altijd nee zeggen, en veel studio’s doen dat ook. Omroep Brabant sprak met drie tatoeëerders over tattoos op het gezicht. Een van hen zet bij jongeren onder de 16 geen tattoos op zichtbare plekken en noemt een gezichtstattoo “letterlijk een stempel”. Een andere shop zet helemaal geen gezichtstattoos bij klanten onder de 18, en een derde tatoeëerder doet überhaupt geen gezichten. Ook bepaalde ontwerpen, zoals haatsymbolen, worden geweigerd.

Ben je 16 of 17 en wil je een tattoo op een opvallende plek, reken er dan op dat een studio eerst een gesprek met je voert, of je vraagt om eerst met een kleinere of minder zichtbare tattoo te beginnen. Dat is geen bemoeizucht: een goede tatoeëerder wil dat je over tien jaar nog blij bent met zijn werk.

Waarom zijn er leeftijdsregels?

Een tattoo is in principe blijvend, en weghalen is lastig. Radar wijst er bovendien op dat bij het weglaseren stoffen uit de inkt vrijkomen. Op jonge leeftijd veranderen smaak, vrienden en plannen nog snel. Groepsdruk speelt ook mee. Daarom legt de wet de beslissing tot 16 jaar mede bij je ouders, en mag het onder de 12 helemaal niet.

Een veilige studio kiezen

Leeftijd is niet de enige regel. Minstens zo belangrijk is dat je tattoo hygiënisch wordt gezet.

Vergunning van de GGD

Elke tatoeëerder en piercer in Nederland heeft een vergunning nodig, die wordt verleend door de GGD. Die vergunning geldt voor de locatie en is drie jaar geldig. Voordat een studio hem krijgt, komt de GGD kijken of alles aan de eisen voldoet. Wie zonder geldige vergunning werkt of de hygiëne- of leeftijdsregels overtreedt, kan een boete krijgen of de vergunning kwijtraken, aldus de Rijksoverheid.

Hygiëne

Tatoeëerders moeten werken volgens de hygiënerichtlijnen die het RIVM heeft opgesteld. Het RIVM schrijft daarnaast voor dat vergunninghouders voldoen aan de Europese norm NEN-EN 17169 voor veilig en hygiënisch tatoeëren. Let er in de studio zelf op dat naalden uit een verzegelde verpakking komen, dat de tatoeëerder handschoenen draagt en dat de werkplek er schoon uitziet.

Vraag naar de inkt

Sinds 2022 gelden er Europese regels voor tattoo-inkt. Tatoeëerders moeten het etiket van de inkt aan je kunnen laten zien en bijhouden welke inkt bij welke klant is gebruikt, schreef Radar. Daar wordt ook aangeraden een tatoeëerder met een GGD-vergunning te kiezen; die kun je opzoeken op de website Veilig tatoeëren en piercen.

Permanente make-up telt ook mee

Permanente make-up, zoals getatoeëerde wenkbrauwen of eyeliner, valt onder dezelfde wet als een tattoo. Ook daarvoor heeft de salon een vergunning nodig en gelden de leeftijdsgrenzen, staat op Ondernemersplein.

En piercings?

Voor piercings gelden dezelfde leeftijdsgrenzen als voor tattoos: onder 12 jaar mag het niet, van 12 tot 16 alleen met toestemming en aanwezigheid van een ouder, en vanaf 16 bepaal je het zelf. Er zijn twee uitzonderingen en aanvullingen:

• Oorlellen mogen op elke leeftijd worden geprikt. Wie alleen oorlellen prikt, heeft geen vergunning nodig, maar moet wel de hygiëneregels volgen.
• Kraakbeen van het oor en de neusvleugel tellen wél als piercing, met alle regels die daarbij horen.
• Tussen 12 en 16 zijn een genitale piercing en, bij meisjes, een tepelpiercing verboden, ook met toestemming.

Checklist voor je eerste tattoo

• Ben je jonger dan 16? Neem je ouder of voogd mee en kies geen plek op hoofd, hals, polsen of handen.
• Neem een geldig identiteitsbewijs mee; een studio mag om je leeftijd vragen.
• Check of de studio een GGD-vergunning heeft.
• Vraag naar de inkt en het etiket.
• Neem de tijd voor je ontwerp. Wat vandaag leuk is, moet je ook over tien jaar nog willen zien.

Twijfel je nog over het ontwerp of de plek, plan dan eerst een vrijblijvend gesprek met een tatoeëerder. Een goede studio denkt met je mee en vertelt je eerlijk wat wel en niet verstandig is.

Eindredactie: Jan Willem Beumer, hoofdredacteur van Mindbogglingmedia